Есүс Фарисайчуудыг зэмлэсэн нь

1. Есүсийн талаарх Фарисайчуудын шүүлт

(Mарк 3:21-22) Түүний хамаатан нь энэ тухай сонсоод Түүнийг барьж авахаар явав: Тэд “Тэр галзуу болжээ” хэмээв. Иерусалимаас бууж ирсэн хуулийн багш нар “Түүнд Беелзебүл байгаа, Тэр чөтгөрүүдийн захирагчаар шулмуудыг хөөн зайлуулдаг” гэв.

2. Есүс Фарисайчуудыг зэмлэсэн нь

(Maтай 12:31-32) Би та нарт хэлж буйгийн учир нь, хүмүүсийн бүх нүгэл болон доромжилсон үгсийг уучилж болох ч, Ариун Сүнснийг доромжилсон гэм нүгэл уучлагдахгүй. Хэн Хүний Хүүгийн эсрэг үг хэлнэ, энэ нь уучлагдаж болно; Ариун Сүнсний эсрэг ярьсан бүхэн энэ үед ч, мөн ирэх үед ч уучлагдах боломжгүй.

(Maтай 23:13-15) Харин та нар, хоёр нүүрт хуулийн багш нар болон фарисайчууд золгүй еэ! Яагаад гэвэл хүмүүсээс тэнгэрийн хаанчлалыг хааж, өөрсдөө орохгүй бөгөөд орж буй хүмүүсийг ч оруулахгүй. (Бэлэвсэн эмэгтэйчүүдийн гэрийг цөлмөж, мөн нэг дүрээр урт залбирал хийдэг тул та нар илүү ял хүлээн авах болно. Хоёр нүүрт хуулийн багш нар болон фарисайчууд золгүй еэ! ) Та тэнгис далай болон газар нутгийг тойрч, ганц хүнийг сүсэгтнээ болгохын тулд уруу татдаг. Түүнийг сүсэгтэн болоход та нар түүнийг өөрсдөөсөө хоёр дахин дор тамын хүү болгодог. Дээр хоёр салангид ишлэл байна—эхлээд эхнийхийг нь авч үзэцгээе: Есүсийн талаарх Фарисайчуудын шүүлт.

Библи дэх Фарисайчуудын Есүсийн Өөрийнх нь талаар болон Түүний хийсэн зүйлийн талаарх үнэлгээ ийм байсан: “Тэр галзуу болжээ. ... Тэр чөтгөрүүдийн захирагчаар шулмуудыг хөөн зайлуулдаг.” (Марк 3:21-22). Эзэн Есүсийн талаарх хуулийн багш нар болон Фарисайчуудын шүүлт нь юмыг тоть шиг давтаагүй эсвэл хий хоосноос бодож олсон зүйл биш—энэ нь Эзэн Есүсийн үйлдлээс харсан болон сонссон зүйлээсээ хийсэн, Түүний талаарх тэдний дүгнэлт юм. Хэдийгээр тэдний дүгнэлт нь харваас шударга ёсны нэрийн өмнөөс хийгдсэн бөгөөд үндэслэл сайтай мэт хүмүүст харагдаж байсан боловч Эзэн Есүсийг шүүсэн тэдний их зан нь бүр тэдний хувьд ч барихад хэцүү байсан. Тэдний Эзэн Есүсийг үзэн ядсан галзуурсан мэт энерги нь өөрсдийнх нь зэрлэг хүсэл эрмэлзэл болон тэдний хорон муу сатаны төрх байдал, түүнчлэн Бурханыг эсэргүүцдэг хорсолтой уг чанарыг нь илчилсэн юм. Тэдний Эзэн Есүсийг шүүн хэлсэн зүйлс нь өөрсдийнх нь зэрлэг хүсэл эрмэлзэл, атаархал болон Бурхан болон үнэнд дайсагнасан балиар, хорсолтой уг чанараас үүсэн гарсан юм.

Есүс тэмдэг болон гайхамшиг үзүүлсэн нь

1) Есүс таван мянган хүнийг хооллосон нь

(Иохан 6:8-13) Шавь нарын нэг болох Симон Петрийн дүү Андрей Түүнд, энд таван арвайн талх, хоёр загастай хүүхэд байна: гэвч энэ нь тэр олон хүнд юу болох вэ? гэсэнд Есүс хүмүүсийг суулга гэв. Тэр газарт зүлэг их байв. Ийнхүү таван мянга орчим хүн сууцгаалаа. Тэгээд Есүс талхнуудыг авч, талархал өргөөд, шавь нартаа өгч, шавь нар нь суугсдад тарааж өгөв. Мөн загасыг ч хүссэнээр нь өгчээ. Хүмүүс цадсаны дараа, Тэр шавь нартаа, юу ч хаяхгүйн тулд үлдсэн цөвдлийг цуглуул гэв. Тиймээс хүмүүсийг хооллоод илүү гарсан таван арвайн талхны үлдсэн цөвдлийг тэд бүгдийг нь цуглуулахад арван хоёр сагс дүүрчээ.

2) Лазарын амилал Бурханыг алдаршуулсан нь

(Иохан 11:43-44) Тэр ийнхүү ярьсныхаа дараа, чанга дуугаар хашгирч, “Лазар, гараад ир!” гэсэнд, гар хөлдөө бүс ороолттой, нүүр нь алчуураар бүтээгдсэн тэр үхсэн хүн гарч ирэв. Есүс тэдэнд, “Түүнийг суллаж явуул” гэв.

Эзэн Есүсийн гүйцэтгэсэн гайхамшгуудын дундаас бид зөвхөн энэ хоёрыг сонгосон ба учир нь эдгээр нь Миний энд ярих гэж буй зүйлийг харуулахад хангалттай. Энэ хоёр гайхамшиг нь үнэхээр гайхмаар бөгөөд тэдгээр нь Нигүүлслийн эрин үе дэх Эзэн Есүсийн гайхамшгуудын маш сайн төлөөлөл юм.

Эхлээд эхний ишлэлийг авч үзэцгээе: Есүс таван мянган хүнийг хооллосон нь.

“Таван талх ба хоёр загас” гэдэг нь ямар төрлийн ойлголт вэ? Таван талх ба хоёр загас нь ерөнхийдөө хэдэн хүнд хангалттай байх вэ? Хэрвээ та нар дундаж хүний хоолны дуршил дээр үндэслэн хэмжих юм бол энэ нь ердөө хоёр хүнд л хангалттай байх юм. Энэ нь таван талх ба хоёр загасны тухай хамгийн үндсэн ойлголт юм. Гэсэн хэдий ч энэхүү ишлэл дээр таван талх ба хоёр загасаар хэдэн хүнийг хооллосон гэж бичсэн бэ? Библид ингэж бичигдсэн байдаг: “Тэр газарт зүлэг их байв. Ийнхүү таван мянга орчим хүн сууцгаалаа.” Таван талх ба хоёр загастай харьцуулахад таван мянга их тоо юу? Энэ тоо маш их гэдэг нь юу гэсэн утгатай вэ? Хүний өнцгөөс харвал, таван талх болон хоёр загасыг таван мянган хүнд хуваах нь боломжгүй, учир нь тэдгээрийн хоорондох ялгаа нь асар их. Хүн болгон тун жаахан хазсан ч гэсэн энэ нь таван мянган хүнд хангалттай хүрэлцэхгүй юм. Гэвч энд Эзэн Есүс гайхамшгийг бүтээсэн—Тэр зөвхөн таван мянган хүнийг цадтал нь идүүлээд зогсохгүй цаана нь бас үлдсэн. Библид ингэж байдаг: “Хүмүүс цадсаны дараа, Тэр шавь нартаа, юу ч хаяхгүйн тулд үлдсэн цөвдлийг цуглуул гэв. Тиймээс хүмүүсийг хооллоод илүү гарсан таван арвайн талхны үлдсэн цөвдлийг тэд бүгдийг нь цуглуулахад арван хоёр сагс дүүрчээ.”

Уулан дээрх Сургаал Эзэн Есүсийн тухай сургаалт зүйрлэлүүд Тушаалууд

1. Уулан дээрх Сургаал

1) Ерөөлүүд (Матай 5:3-12)

2) Давс ба Гэрэл (Матай 5:13-16)

3) Хууль (Матай 5:17-20)

4) Хилэгнэл (Матай 5:21-26)

5) Завхайрал (Матай 5:27-30)

6) Салалт (Матай 5:31-32)

7) Тангараг (Матай 5:33-37)

8) Нүдийг Нүдээр (Матай 5:38-42)

9) Дайснаа Хайрлах (Матай 5:43-48)

10) Өглөгийн Тухай Заавар (Матай 6:1-4)

11) Залбирал (Матай 6:5-8)

2. Эзэн Есүсийн тухай сургаалт зүйрлэлүүд

1) Тариачны тухай сургаалт зүйрлэл (Матай 13:1-9)

2) Үрийн сүүлний тухай сургаалт зүйрлэл (Матай 13:24-30)

3) Гичийн Үрний тухай сургаалт зүйрлэл (Матай 13:31-32)

4) Хөрөнгөний тухай сургаалт зүйрлэл (Матай 13:33)

5) Үрийн сүүлний тухай сургаалт зүйрлэлийн тайлбар (Матай13:36-43)

6) Эрдэнэсийн тухай сургаалт зүйрлэл (Матай 13:44)

7) Сувдны тухай сургаалт зүйрлэл (Матай 13:45-46)

8) Торны тухай сургаалт зүйрлэл (Матай 13:47-50)

3. Тушаалууд

(Maтай 22:37-39) Есүс түүнд, “Чи өөрийн бүх зүрх сэтгэлээрээ, бүх сэтгэл, бүх оюунаараа өөрийн Бурхан Эзэнээ хайрла. Энэ бол хамгийн анхны бөгөөд хамгийн том тушаал юм. Мөн хоёр дахь нь, чи бусдыг өөрийн адил хайрла” гэсэн юм.

Юун түрүүнд “Уулан дээрх сургаалын” хэсэг бүрийг авч үзье. Энэ бүхэн чухам юутай холбоотой байна вэ? Эдгээр нь бүгд илүү өргөгдсөн, илүү тодорхой бөгөөд хүмүүсийн амьдралд Хуулийн эрин үеийн хуулиудаас илүү ойр дөхөм байсан гэдгийг итгэлтэйгээр хэлж болно. Орчин үеийн үг хэллэгээр ярих нь хүмүүсийн бодит дадал зуршилтай илүү холбоотой юм.

Дараах зүйлсийн онцгой агуулгыг уншицгаая: Ерөөлүүдийг чи хэрхэн ойлгох ёстой вэ? Хуулийн талаар чи юуг мэдэх ёстой вэ? Хилэгнэлийг хэрхэн тодорхойлох ёстой вэ? Завхайралд хэрхэн хандах ёстой вэ? Салалтын тухайд юу гэж хэлсэн болон ямар төрлийн дүрмүүд байдаг, хэн салж болох, хэн салж болохгүй вэ? Тангараг, нүдийг нүдээр, дайснаа хайрлах, өглөг өгөх заавар гэх мэтийн тухайд юу гэсэн бэ? Эдгээр бүх зүйл нь хүн төрөлхтний Бурханд итгэх итгэлийн хэрэгжүүлэлтийн бүх талууд болон Бурханыг дагахтай холбоотой. Эдгээр дадал зуршлын зарим нь өнөөдөр ч гэсэн хэрэглэгдсэн хэвээр байгаа боловч тэдгээр нь өнөөгийн хүмүүст тавих шаардлагуудаас илүү хялбар юм. Тэдгээр нь Бурханд итгэх итгэлийн явцад хүмүүст тулгардаг нэлээд анхан шатны үнэн билээ. Эзэн Есүс ажиллаж эхэлсэн цагаасаа эхлээд хүний амийн зан чанар дээр хэдийнээ ажиллаж эхэлсэн боловч энэ нь хууль дээр үндэслэж байлаа. Эдгээр сэдэв дээрх дүрэм журам болон хэлсэн зүйлс нь үнэнтэй хамаатай юу? Мэдээж хамаатай! Өмнөх бүх хууль, зарчмууд болон Нигүүлслийн эрин үеийн сургаал номлол нь бүгд Бурханы зан чанар, Түүнд юу байгаа болон Тэр юу болох, мөн мэдээж үнэнтэй хамаатай байсан. Бурхан юуг илэрхийлсэн, Тэр үүнийг ямар байдлаар илэрхийлсэн эсвэл ямар хэл ашигласан нь хамаагүй үүний суурь, үүний эх сурвалж, үүний эхлэлийн цэг нь бүгд Түүний зан чанарын зарчим болон Түүнд юу байгаа, Тэр юу болох дээр суурилдаг. Энэ нь ямар ч алдаа мадаггүй зүйл юм.

Чуулганы кино “Зол завшаан ба золгүйтэл” Мөнгө үнэхээр аз жаргалыг худалдаж авдаг уу? Монгол хэлээр

Чуулганы кино “Зол завшаан ба золгүйтэл” Мөнгө үнэхээр аз жаргалыг худалдаж авдаг уу? Монгол хэлээр Ядуу, тарчиг амьдралтай гэр бүлд төрж, өссөнөөсөө болоод Ду Жуан сайхан амьдрахын тулд маш их мөнгө олох ёстой хэмээн багаасаа бодох болжээ. Энэхүү зорилгодоо хүрэхийн тулд сургуулиас гарч ямар ч хамаагүй аргаар мөнгө олохоор хар ажил хийх болсон юм. Ажил нь хүнд, зүдэргээтэй байхад ч тэрбээр гомдоллодоггүй байж. Гэвч тэр хүссэндээ хүрч чадсангүй. Яаж ч чармайж ажиллаад хүссэн амьдралдаа хүрч чадахгүй байлаа. 2008 онд их мөнгө олох мөрөөдөл өвөрлөн нөхрийн хамт Япон улсыг бүсгүй зорьжээ. Хэдэн жилийн дараа түвэгтэй, хүнд ажлын дарамт, хэт олон цаг ажилладагаас шалтгаалж Ду Жуан ухаан алдан унасан байна. Эмнэлгийн шинжилгээний хариу түүнийг өмнө байгаагүйгээр сэтгэлээр унагасан боловч, Ду Жуан мөрөөдлөө биелүүлэх санаанаасаа буцсангүй. Өвчтэй боловч үргэлжлүүлэн ажилласаар л байв. Яваандаа бие сэтгэл зовсоноосоо болж, яалт ч үгүй мөнгөний төлөө улайрахаа зогсоосон байна. Өвдөж зовох үедээ тэр, “Ингэхэд хүн ер нь юуны төлөө амьдардаг юм бэ? Мөнгөний төлөө амьдралаа золих зөв үү? Мөнгөний төлөө амьдрал аз жаргалтай байж чаддаг уу?” гэх зэргээр эргэцүүлэн бодоход хүрчээ. Ийм бодол үргэлж эргэлдэх болсоноос хойш тун удалгүй Төгс Хүчит Бурханы эцсийн өдрүүдийн аврал түүн дээр ирсэн байна. Төгс Хүчит Бурханы үгнээс хүний амьдралын зовлон зүдгүүр юунаас эхтэйг, хүн юуны төлөө амьдрах ёстойг, амьдралаа утга учиртай болгохын тулд хэрхэн амьдрах ёстойг Ду Жуан ойлгож авчээ... Туулсан энэхүү амьдралаа бодох бүрдээ Ду Жуан сэтгэл хөдлөн санаа алддаг билээ. Энэхүү өвчин хууч нь түүнийг зовлон зүдгүүрээс ерөөл олж авахад хүргэсэн юм!

Дал дахин долоон удаа уучлах Эзэний Хайр

1. Дал дахин долоон удаа уучлах

(Maтай 18:21-22) Дараа нь Петр Түүн дээр ирж, “Их Эзэн минь, ах минь миний эсрэг хэчнээн удаа нүгэл үйлдэж, түүнийг нь уучлах ёстой вэ? Долоон удаа юу?” гэв. Харин Есүс түүнд айлдсан нь “Би чамд долоон удаа бус, харин дал дахин долоон удаа гэж хэлье” гэжээ.

2. Эзэний Хайр

(Maтай 22:37-39) Есүс түүнд, “Чи өөрийн бүх зүрх сэтгэлээрээ, бүх сэтгэл, бүх оюунаараа өөрийн Бурхан Эзэнээ хайрла. Энэ бол хамгийн анхны бөгөөд хамгийн том тушаал юм. Мөн хоёр дахь нь, чи бусдыг өөрийн адил хайрла” гэсэн юм.

Эдгээр хоёр ишлэлийн нэг нь уучлалын тухай, нөгөө нь хайрын тухай ярьдаг. Энэ хоёр сэдэв нь Эзэн Есүсийн Нигүүлслийн эрин үед хэрэгжүүлэхийг хүссэн ажлыг үнэхээр тодруулдаг.

Бурхан махбодтой болохдоо Өөрийн ажлын тэр үе шатыг авчирсан—Тэр энэ эрин үед онцгой ажлыг болон Өөрийн илэрхийлэхийг хүссэн зан чанарыг авчирсан. Тэрхүү хугацаанд хүний Хүүгийн хийсэн бүхэн нь Бурханы энэ эрин үед хийхийг хүссэн ажлын эргэн тойронд явагдсан. Тэр үүнээс илүүг ч, дутууг ч хийхгүй юм. Түүний хэлсэн зүйл болгон, Түүний хэрэгжүүлсэн бүх төрлийн ажил нь бүгд энэ эрин үетэй холбоотой байв. Тэр үүнийг хүний аргаар, хүний хэлээр хэлсэн үү эсвэл бурханлаг хэлээр хэлсэн үү гэдгээс үл хамааран—ямар ч аргаар эсвэл ямар ч өнцгөөс хэлсэн нь хамаагүй—Түүний зорилго нь, Тэр юу хийхийг хүсдэг, Түүний хүсэл юу болох болон хүмүүст тавих Түүний шаардлага юу болохыг ойлгоход хүмүүст туслах явдал байсан юм. Түүний хүслийг ойлгож мэдэж, хүн төрөлхтнийг аврах Түүний ажлыг ойлгоход нь хүмүүст туслахын тулд Тэр өөр өөр өнцгөөс янз бүрийн аргыг хэрэглэж байв. Иймээс Нигүүслийн эрин үед Эзэн Есүс хүн төрөлхтөнд Өөрийн хэлэхийг хүссэн зүйлээ илэрхийлэхийн тулд дахин дахин хүний хэлийг ашиглаж байсныг бид харж болно. Үүнээс ч илүүгээр бид хүмүүстэй ярилцаж, тэдний хэрэгцээг хангаж, тэдний хүссэн зүйл дээр нь тусалж байсан энгийн хөтчийн өнцгөөс Түүнийг хардаг. Ийм байдлаар ажиллах нь Нигүүлслийн эрин үеийн өмнөх Хуулийн эрин үед үзэгдээгүй зүйл юм. Тэр хүн төрөлхтөнтэй илүү ойр дотно, илүү нигүүлсэнгүй болсон ба түүнчлэн арга болон хэлбэрийн аль алинаар илүү бодитой үр дүнд хүрэх боломжтой болсон. Хүмүүсийг дал дахин долоон удаа уучлах гэдэг илэрхийлэл нь энэ зүйлийг үнэхээр тодорхой болгодог. Энэ илэрхийлэл дэх тооны биелүүлэх зорилго нь тэр үед Эзэн Есүсийн үүнийг хэлсэн цаад шалтгааныг хүмүүст ойлгуулахын тулд байсан.

Христийн чуулганы магтан дуу “Эцсийн өдрүүд дэх Бурханы шүүлтийн ажлын ач холбогдол”

Христийн чуулганы магтан дуу “Эцсийн өдрүүд дэх Бурханы шүүлтийн ажлын ач холбогдол” Бурхан шүүлтийн ажлаа хийхдээ Хоёр, гуравхан үгээр Хүний уг чанарыг тодорхой болгодоггүй Харин аажмаар удаан хугацааны турш илчилж, харьцаж, засдаг Энэ төрлийн анагаалтыг энгийн үгээр орлуулж болохгүй, Харин хүнд огт байдаггүй үнэнээр орлуулдаг Зөвхөн ийм ажлыг шүүлт гэж үздэг Зөвхөн ийм шүүлтээр л хүн Бурханыг зүрхээрээ болон амаараа дуулгавартай дагаж, Түүний тухай жинхэнэ мэдлэгийг өгдөг Шүүлтийн ажил нь хүнд Бурханы дүр төрх болон өөрийнх нь тэрслүү байдлын талаар мэдлэг өгдөг Энэ нь түүнд Бурханы ажлын хүсэл, зорилго, хүний ойлгохгүй нууцлаг байдлын тухай заадаг Ингэснээр хүн өөрийн гэмт завхрал, муу муухайгаа олж хардаг Зөвхөн ийм ажлыг шүүлт гэж үздэг Зөвхөн ийм шүүлтээр л хүн Бурханыг зүрхээрээ болон амаараа дуулгавартай дагаж, Түүний тухай жинхэнэ мэдлэгийг өгдөг Бурханы ажлын эдгээр үр нөлөөг Шүүлтийн ажил л авчирдаг Бодит байдалд, Энэ бүхэн Бурханы үнэн, зам болон амийг Түүнд итгэсэн хүн бүрт нээж өгөхийн төлөө билээ Энэ бол Бурханы шүүлтийн ажил юм Зөвхөн ийм ажлыг шүүлт гэж үздэг Зөвхөн ийм шүүлтээр л хүн Бурханыг зүрхээрээ болон амаараа дуулгавартай дагаж, Түүний тухай жинхэнэ мэдлэгийг өгдөг “Үг нь махбодоор илэрсэн” номоос

Алдагдсан Хонины тухай сургаалт зүйрлэл

(Matай 18:12-14) Чи хэрхэн тунгааж байна? Хүн зуун хоньтой, тэдний нэг нь төөрч явсан бөгөөд тэр ерэн есөн хоньтой үлдэх атал уул руу явж, төөрсөн нэг хонийг эрж хайхгүй гэж үү? Тэгээд түүнийг олбол, та бүхэнд үнэнийг хэлэхэд тэр төөрч яваагүй үлдсэн ерэн есөн хониноосоо ч илүү баярлах болно. Тиймд энэ багачуудаас нэг нь алдагдах нь тэнгэр дэх таны Эцэгийн хүсэл биш юм.

Энэ бол зүйрлэл—энэ ишлэлээс хүмүүс ямар мэдрэмжийг мэдэрч байна вэ? Энэ зүйрлэлийг илэрхийлсэн арга зам нь хүний хэлний уран дүрслэлийг ашигласан; энэ нь хүний мэдлэгийн хүрээн дэх зүйл юм. Хэрвээ Бурхан Хуулийн эрин үед үүнтэй төстэй зүйлийг хэлсэн бол энэ нь Бурхан юу болохтой үнэхээр зохицохгүй зүйл гэж хүмүүст санагдах байсан, харин Нигүүлслийн эрин үед хүний Хүү энэ ишлэлийг дамжуулах үед энэ нь хүмүүст аятайхан, дулаахан бөгөөд ойр дотно санагдсан. Бурхан махбодтой болж, хүний хэлбэртэйгээр гарч ирэх үедээ Тэр хүн төрөлхтөнд Өөрийн зүрх сэтгэлийн дуу хоолойг илэрхийлэхдээ маш тохиромжтой зүйрлэлийг ашигласан. Энэ дуу хоолой нь Бурханы дуу хоолойг болон тухайн эрин үед хийхийг хүссэн Түүний ажлыг төлөөлжээ. Энэ нь мөн Нигүүлслийн эрин үеийн хүмүүст хандах Бурханы хандлагыг төлөөлсөн. Хүмүүст хандах Бурханы хандлагын өнцгөөс авч үзвэл Тэр хүн бүрийг хоньтой зүйрлэсэн. Хэрэв нэг хонь алга болбол, үүнийг олохын тулд Тэр хэрэгтэй бүхнийг хийх болно. Энэ нь, энэ удаа хүн төрөлхтний дунд бие махбодтойгоор ажиллах Бурханы ажлын зарчмыг төлөөлдөг. Бурхан тэр ажилд хандах Өөрийн шийдэмгий байдал болон хандлагыг дүрслэхийн тулд энэ сургаалт зүйрлэлийг ашигласан юм. Энэ нь Бурхан бие махбодтой болсны давуу тал байв: Тэр хүн төрөлхтний мэдлэгийг өөртөө ашигтайгаар эргүүлж, хүмүүстэй ярьж, Өөрийн хүслийг илэрхийлэхдээ хүний хэлийг ашиглаж байсан. Хүмүүсийн хүний хэлээр, хүний аргаар ойлгох гэж ядаж байсан Өөрийн гүн гүнзгий, бурханлаг хэлийг хүмүүст тайлбарлаж эсвэл “орчуулж өгсөн”. Энэ нь Түүний хүслийг ойлгож, Тэр юу хийхийг хүсэж байсныг мэдэхэд нь хүмүүст тусласан юм. Тэр мөн хүний хэл ашиглан хүмүүстэй хүний өнцгөөс яриа өрнүүлж, тэдний ойлгож чадах аргаар хүмүүстэй харилцаж чадаж байв.